Grand Slam Nedir? 4 Turnuva, 3 Zemin ve 1988'den Beri Kimsenin Aynı Yıl Kazanamadığı Dörtlü

Tenisin dört büyük turnuvası aynı unvanı taşıyor ama hiçbiri diğerine benzemiyor: biri çimde, biri toprakta, ikisi sert kortta oynanıyor.

Biri 1877'de doğdu, biri ilk yıllarında yalnızca Fransız kulüplerinin üyelerine açıktı. Hepsinin ortak adı ise bir kâğıt oyunundan geliyor.

Bu videoda dört Grand Slam'i yan yana koyuyoruz: ne zaman doğdular, hangi zeminde oynanıyorlar, adları nereden geliyor ve şampiyona ne kadar ödüyorlar.

Birinci bölüm: dört doğum tarihi.

En yaşlısı Wimbledon. Londra'da ilk turnuva 1877'de oynandı. Bugün dünyanın en eski tenis turnuvası olarak biliniyor.

Dört yıl sonra, 1881'de, Amerika'da Newport'ta bugünkü ABD Açık'ın ilk turnuvası düzenlendi.

Fransa'nın şampiyonası 1891'de başladı ama yalnızca Fransız kulüplerinin üyelerine açıktı. Yabancı oyuncular ancak 1925'te kabul edildi. 1928'de turnuva, bugün de oynandığı Roland Garros Stadı'na taşındı.

En genci Avustralya. 1905'te Melbourne'de, Avustralasya Şampiyonası adıyla başladı.

Bugün takvim sabit: ocakta Avustralya, mayıs sonunda Paris, haziran sonunda Londra, ağustos sonunda New York.

Wimbledon da 2015'te bir hafta ileri alındı ve Roland Garros'la arasındaki ara iki haftadan üç haftaya çıktı.

Ama hep böyle değildi. Avustralya Açık 1982'den 1985'e kadar aralıkta oynandı. 1986'da hiç düzenlenmedi ve 1987'de ocağa taşındı.

İkinci bölüm: üç zemin, dört turnuva.

Wimbledon bugün çimde oynanan tek Grand Slam. Roland Garros ise 1978'den beri toprakta oynanan tek Grand Slam.

Çünkü 1978'e kadar toprağı paylaşan bir turnuva daha vardı: ABD Açık.

Turnuva 1974'e kadar çimde oynandı. 1975'ten 1977'ye kadar Forest Hills'te toprak kortlara geçti. 1978'de Flushing Meadows'a taşındı ve sert kort dönemi başladı.

Bu yüzden Jimmy Connors, ABD Açık'ı çimde, toprakta ve sert kortta kazanan tek oyuncu.

Avustralya da zemin değiştirdi. Turnuva 1987'ye kadar çimde oynandı. 1988'de Melbourne Park'a taşınınca sert korta geçti. 2008'de kortlar yeşilden maviye döndü.

Kurallar da farklıydı. 2022'ye kadar her turnuva son seti başka türlü bitiriyordu. Roland Garros'ta son sette tie-break yoktu. Wimbledon 12-12'de, ABD Açık 6-6'da yedi sayılık tie-break oynatıyordu. Avustralya ise 6-6'da on sayılık tie-break oynuyordu.

2022'den beri dördü de aynı kuralı kullanıyor: son sette 6-6'da on sayılık tie-break.

Üçüncü bölüm: bir kâğıt oyunundan gelen ad.

Grand slam, briçte bütün elleri kazanmak demek. Sporda bu ad önce golfte kullanıldı: 1930'da Bobby Jones dönemin dört büyük turnuvasını aynı yıl kazanınca.

1933'te Avustralyalı Jack Crawford, Avustralya, Fransa ve Wimbledon şampiyonluklarını topladı. New York Times yazarı John Kieran, Crawford ABD'yi de kazanırsa bunun kortta bir grand slam olacağını yazdı.

Crawford o finali Fred Perry'ye kaybetti. Yani tenis bu adı, kaçırılan bir Grand Slam'den aldı.

Dördünü aynı yıl kazanan ilk isim 1938'de Don Budge oldu.

Tekler tarihinde bunu başaran yalnızca beş oyuncu var: Budge, 1953'te Maureen Connolly, 1962 ve 1969'da iki kez Rod Laver, 1970'te Margaret Court ve 1988'de Steffi Graf.

Graf'tan bu yana, yani otuz sekiz yıldır, hiçbir tekler oyuncusu dördünü aynı yıl kazanamadı.

Dördüncü bölüm: kupa ve çek.

Dört turnuva dört ayrı para birimiyle ödüyor. 2026'da tekler şampiyonu Avustralya'da 4,15 milyon Avustralya doları, Paris'te 2,8 milyon avro, Wimbledon'da 3,6 milyon sterlin aldı.

Dolar karşılığında en büyük çek ise New York'taydı: 5,5 milyon dolar.

Profesyoneller bu turnuvalara ancak 1968'de, Açık Era başlayınca katılabildi.

Bugün dördü de kadınlara ve erkeklere eşit ödül veriyor. Bunu ilk yapan, 1973'te ABD Açık oldu. Sonuncusu 2007'de Wimbledon.

Her turnuvanın bir de rekortmeni var. Avustralya'da en çok kazanan erkek Novak Djokovic: on kez. Roland Garros'ta Rafael Nadal: on dört kez. Wimbledon'da Roger Federer: sekiz kez. ABD Açık'ta ise Açık Era rekoru paylaşılıyor: Connors, Sampras ve Federer beşer kez.

Kadınlarda da benzer rekorlar var: Avustralya'da Margaret Court on bir, Wimbledon'da Martina Navratilova dokuz kez kazandı.

2026'da dört kupa üç farklı isme gitti: Avustralya'da Carlos Alcaraz, Wimbledon'da Jannik Sinner, Paris'te ve New York'ta Alexander Zverev.

Dört turnuva, dört doğum tarihi, üç zemin, dört para birimi.

Bizce Grand Slam'i büyük yapan, dört turnuvanın birbirine benzemesi değil, hiç benzememesi. Aynı yıl dördünü kazanmak, çimde, toprakta ve sert kortta ayrı ayrı en iyisi olmak demek.

Ve bizce 1988'den beri kimsenin bunu başaramamasının bir nedeni de bu farklar.

Melbourne, Paris, Londra, New York.

Sence dördünün en zoru hangisi?